جراحی باز و شکمی توسط دکتر فرامین محسنی

جراحی باز و شکمی توسط دکتر فرامین محسنی
03 آذر 1403

لاپاراسکوپی چیست؟

در جراحی لاپاراسکوپی، از ابزاری به نام لاپاراسکوپ استفاده می‌شود. لاپاراسکوپ یک لوله کوچک، مجهز به یک منبع نور و دوربین است و تصاویری از داخل شکم و لگن روی یک مانیتور مستقر در اتاق جراحی می‌دهد. در این روش، جراح لاپاراسکوپ با ایجاد برش‌های کوچک در پوست، به اندام‌های داخلی دسترسی پیدا می‌کند. 

لاپاراسکوپی (laparoscopy ) یک شیوه مدرن و پیشرفته از جراحی است که برای انجام عمل‌های ناحیه شکم و حفره لگن به کار می‌رود. در این روش، جراح ابزارهای بسیار باریک و ظریفی را از طریق برش‌های بسیار کوچک به داخل شکم و بخش‌هایی از لگن وارد می‌کند. یکی از ابزارهای وارد شده به شکم، لاپاراسکوپ یا دوربین لاپاراسکوپی است که تصاویر زنده ای از شکم و لگن را به مانیتور ارسال کرده و تیم جراحی از طریق این نمایشگر کلیه اقدامات و روند جراحی را کنترل می‌کند.

تفاوت لاپاراسکوپی با جراحی باز چیست؟

در طول لاپاراسکوپی درست مثل جراحی باز، جراح از یک سری ابزار برای درمان برخی بیماری‌ها استفاده می‌کند. اما تفاوت در چگونگی انجام این کار است. مثلاً به این عمل “جراحی کم تهاجمی” یا “جراحی سوراخ کلید” می‌گویند، چون به برش‌های کوچک‌تری نسبت به جراحی سنتی “باز” نیاز دارد.  در جراحی لاپاراسکوپی  از برش‌های کوچک‌تر استفاده می‌شود که دارای چندین مزیت است، از جمله:

  • اقامت کوتاه‌تر در بیمارستان
  • درد کمتر
  • بهبودی سریع‌تر و اسکارهای کوچک‌تر

از لاپاراسکوپی برای چه کاری استفاده می‌شود؟

لاپاراسکوپی نه تنها یک روش جراحی است بلکه آن را می‌توان برای تشخیص بسیاری از بیماری‌ها و مشکلاتی که در ناحیه شکم و لگن اتفاق می‌افتند استفاده کرد.

جراحی لاپاراسکوپی بیشترین کاربرد را در موارد زیر دارد:

  • زنان: بررسی و درمان بیماری‌های مربوط به سیستم تولیدمثل زنان
  • گوارش: بررسی و درمان شرایطی که بر سیستم گوارشی اثر می‌گذارد، درمان چاقی (جراحی اسلیو معده، جراحی بای پس معده و …) و …
  • اورولوژی: بررسی و درمان شرایطی که سیستم ادراری و تناسلی مردان را تحت تأثیر قرار می‌دهد

لاپاراسکوپی برای کمک به تشخیص علت علائم در شکم یا لگن استفاده می‌شود. معمولاً در صورتی انجام می‌شود که آزمایش‌های تصویربرداری مانند اشعه ایکس، سونوگرافی و اسکن MRI اطلاعات کافی برای تأیید تشخیص ارائه نکرده باشند در زیر به موارد استفاده آن اشاره می‌کنیم. البته در برخی موارد ممکن است درد شکم شما به دلیل یبوست باشد که در این باره از پزشک خود مشورت بگیرید.

  • درمان بیماری‌های گوارشی
  • درمان اختلالات ادراری
  • درمان اختلال و درد در کیسه صفرا
  • درمان بیماری التهابی لگن (PID)
  • درمان بیماری‌های کبدی
  • برداشتن رحم، لوله‌های فالوپ یا تخمدان‌ها
  • تشخیص یا درمان آندومتریوز
  • تشخیص یا حذف کیست و تومورهای تخمدان
  • ارزیابی ناباروری زنان
  • درمان حاملگی خارج رحمی
  • برداشتن کیسه صفرا یا قسمت‌هایی از روده (مثلاً آپاندیس)
  • انجام بیوپسی (برداشتن نمونه بافت کوچک)
  • جستجو برای علل درد شکم یا لگن

عمل جراحی پاراتیروئید چیست؟

عمل جراحی پاراتیروئید که با عنوان پاراتیروئیدکتومی شناخته می‌شود، یک جراحی است که در طی آن یک یا چند غده پاراتیروئید برداشته می‌شود. چهار غده پاراتیروئید که هر کدام به اندازه یک دانه برنج هستند، در پشت غده تیروئید در گردن قرار دارند. جراحی غدد پاراتیروئید غالبا در مواردی توصیه می‌شود که پرکاری پاراتیروئید داشته باشید. این وضعیت، درست در نقطه مقابل کم کاری پاراتیروئید قرار دارد و به این معناست که غدد پاراتیروئید شما هورمون پاراتیروئید بیش از حد ترشح کنند. درمان ندول‌های پاراتیروئید و تومورهای پاراتیروئید نیز از طریق انجام جراحی انجام میشود.

جراحی تیروئید یا برداشتن غده تیروئید - 2 روش لاپاروسکوپی و باز - بیمارستان  آراد

جراحی غدد پاراتیروئید چه زمان انجام میشود؟

در صورت ابتلا به پرکاری پاراتیروئید (یعنی زمانی که یک یا چند غده پاراتیروئید شما مقدار زیادی هورمون پاراتیروئید (PTH) تولید می‌کنند) ممکن است به جراحی پاراتیروئیدکتومی نیاز داشته باشید.

سایر دلایل انجام جراحی پاراتیروئیدکتومی عبارتند از:

  •  
    آدنوم پاراتیروئید (یک تومور غیر سرطانی در یک یا دو غدد پاراتیروئید)
  •  
    هیپرپلازی پاراتیروئید (بزرگ شدن چند غده پاراتیروئید)
  •  
    سرطان پاراتیروئید (بسیار نادر)

همچنین ممکن است به دلیل بیماری دیگری به پرکاری پاراتیروئید مبتلا شوید (به عنوان مثال بیماری کلیوی). این وضعیت با عنوان هیپرپاراتیروئیدیسم ثانویه شناخته می‌شود. در این صورت نیز جراحی معمولا توصیه میشود.

فتق شکمی چیست؟

فتق شکمی زمانی رخ می دهد که قسمتی از بافت یا ارگان های بدن با ضعیف شدن یکی از دیواره های ماهیچه ای (که حفره شکمی را احاطه می کند) بیرون می زند. در صورتی که فتق در دیواره شکمی یا کشاله ران اتفاق بیافتد، کیسه ای که از قسمت ضعیف شده بیرون می زند می تواند شامل قسمتی از روده و یا پوشش چرب روده ی بزرگ (omentum) باشد؛

و اگر فتق در قسمت دیافراگم ( ماهیچه ای که قفسه سینه را از شکم جدا می کند.) رخ دهد، می تواند حتی قسمتی از معده را نیز درگیر کند. دیواره شکمی از قشر(لایه ی بیرونی) بافت ها و ماهیچه های متفاوتی تشکیل شده است. ضعیف شدن هر قسمت این دیواره می تواند باعث بیرون زدگی، بر آمدگی یا فتق دار شدن احشای درونی شکم شود.

انواع فتق شکمی کدامند؟

شایع ترین انواع فتق هایی که در ناحیه شکم رخ می دهند عبارتند از:

  • فتق کشاله رانی(اینگوئینال(Inguinal hernia))،
  • فتق جداره شکمی یا دیافراگم(هیاتال(Hiatal hernia))
  • و فتق نافی(امبلیکوس(Umbilicus hernia))
عمل لاپاراسکوپی فتق شکمی

در مدل لاپاراسکوپیک؛ توسط وسیله ای به نام لاپاراسکوپ که مجهز به دوربین است، از طریق برش های کوچکی که روی پوست زده میشود٬ وارد محل عمل میشود. جراح به کمک این دستگاه و مانیتوری که داخل بدن را نشان میدهد٬ اقدام به ترمیم فتق میکند.

جراحی فتق کشاله ران + انواع فتق

عمل هموروئید (جراحی بواسیر) چیست؟

هموروئید بیماری است که در آن رگ‌های خونی در ناحیه مقعد و رکتوم متورم می‌شوند. این متورم شدن می‌تواند منجر به ایجاد توده‌های متورم و دردناکی داخل یا اطراف مقعد شود. هموروئیدها می‌توانند علائمی مانند خونریزی، کبودی، درد، خارش و ناراحتی ایجاد کنند. درمان هموروئید شامل اقدامات خانگی مثل استفاده از کرم‌های مرطوب‌کننده و ملین‌ها است، اما در موارد شدید‌تر ممکن است نیاز به درمان‌ جراحی مانند لیگاتور باند یا همورکتومی باشد.

جراحی هموروئید | عمل جراحی هموروئید | دکتر زهرا سعادتی

فیستول مقعدی چیست و چگونه ایجاد می شود؟

اگر این سوال را شما هم دارید در پاسخ باید بگوییم که این بیماری در اثر ایجاد اتصال غیرطبیعی میان بافت های گوناگون ناحیه‌ی مقعد رخ می‌دهد و به شکل مجرایی بسیار باریک از انتهای راست روده به سطح پوست می‌رسد.

در حالت عادی تمامی بافت ها و قسمت های مختلف ناحیه‌ی مقعد به صورت کاملا مجزا و جدا از یکدیگر قرار دارند و هیچ ارتباطی بین آنها وجود ندارد ولی زمانی که این بیماری به وجود می‌آید میان بافت ها و پوست ناحیه‌ی مقعد یک  کانال غیر طبیعی به وجود می‌آید.

فیستول مقعدی معمولا به دنبال یک آبسه مقعدی یا عفونت ظاهر می‌شود. انسداد یکی از غدد درون راست روده می‌تواند منجر به به وجود آمدن چرک و عفونت شود و نهایتا با تجمع چرک و مسدود شدن این غدد در بافت های نزدیک پوست این مجرای غیر طبیعی ایجاد می‌گردد.

ابدومینوپلاستی چیست؟

شاید بپرسید که ابدومینوپلاستی یعنی چی؟ ابدومینوپلاستی یک جراحی نسبتا سنگین و بزرگ است که در آن پوست و چربی اضافه برداشته می‌شود. این جراحی همچنین بر روی ماهیچه‌ها نیز اثر می‌گذارد. این جراحی می‌تواند برای خانم‌هایی که چندین بار زایمان کرده‌اند و وزن زیادی از دست داده‌اند، مناسب باشد.

نام دیگر این جراحی تامی تاک است. میزان سختی و آسانی این جراحی کاملا بستگی به میزان پوست و چربی اضافی دارد. هرچه پوست و چربی که باید برداشته‌شود، بیشتر باشد، جراحی شما پرخطرتر و جدی‌تر است. هرچه میزان پوست و چربی برداشته‌شده، کم‌تر باشد، جراحی انجام شده، آسان‌تر و به قولی مینی است.

 آبدومینوپلاستی چیست؟ - آشنایی با تغییرات کلی ناحیه شکم | کوئیک فیت

عمل جراحی پانکراس 

جراحی پانکراس یا پانکراتکتومی عملی است که برای برداشتن کل یا قسمتی از پانکراس انجام می‌شود. پانکراس یا لوزالمعده یک عضو حیاتی در بدن انسان است. این عضو در قسمت سمت چپ بالای شکم و پشت معده قرار دارد و توسط اندام‌های گوارشی دیگر به خصوص روده کوچک، کبد و طحال احاطه شده است. بافت پانکراس به صورت اسفنجی و طول آن حدود 15 تا 25 سانتی‌متر است. لوزالمعده به شکل گلابی مسطح یا ماهی است و به صورت افقی در شکم قرار گرفته است.

پانکراس دو وظیفه مهم در بدن دارد، این عضو با کبد و مجاری حامل صفرا کار می‌کند و آنزیم‌هایی را ترشح می‌کند که به هضم غذا به خصوص چربی‌ها و پروتئین‌ها کمک می کند. لوزالمعده همچنین هورمون‌هایی ترشح می‌کند که به مدیریت قند خون بدن کمک می‌کنند. در واقع می‌توان گفت که دو نوع غدد درون‌ریز و برون‌ریز در پانکراس وجود دارد، غدد درون‌ریز قند خون را تنظیم می‌کنند و غدد برون‌ریز به هضم غذا کمک می‌کنند.

 

کوله سیستکتومی یک عمل جراحی برای برداشتن کیسه صفرا است. کیسه صفرا عضوی کوچک در زیر کبد است. در سمت راست بالای شکم قرار دارد. کیسه صفرا یک مایع گوارشی به نام صفرا را در خود ذخیره می کند که در کبد ساخته می شود.

برای برداشتن کیسه صفرا 2 نوع عمل جراحی وجود دارد:

روش باز یا سنتی

در این روش ، یک برش به طول حدود 4 تا 6 اینچ در سمت راست بالای شکم ایجاد می شود. جراح کیسه صفرا را پیدا کرده و از طریق برش آن را از بدن خارج می کند.

روش لاپاراسکوپی

در این روش از 3 تا 4 برش بسیار کوچک استفاده می شود. جراح از یک لوله باریک و بلند به نام لاپاراسکوپ استفاده می کند. این لوله دارای یک دوربین فیلمبرداری کوچک و ابزار جراحی است. لوله ، دوربین و ابزار از طریق برش ها وارد بدن می شوند. جراح در حالی که از مانیتور داخل بدن را مشاهده می کند، جراحی را انجام می دهد. کیسه صفرا از طریق یکی از برش ها از بدن خارج می شود.

کوله سیستکتومی یا برداشتن کیسه صفرا - تجهیزات پزشکی مصرفی| تجهیزات  لاپاراسکوپی

جراحی مجاری صفراوی

مجاری صفراوی، شبکه‌ای از لوله‌های باریک هستند که صفرا را از کبد و کیسه صفرا به روده کوچک منتقل می‌کنند. صفرا، مایعی است که به هضم چربی‌ها کمک می‌کند و توسط کبد تولید شده و در کیسه صفرا ذخیره می‌شود. گاهی اوقات، این مجاری ممکن است به دلیل سنگ صفرا، تومور، التهاب یا سایر عوامل، مسدود شوند. این انسداد می‌تواند منجر به درد شدید در ناحیه شکم، زردی (یرقان)، تب و سایر علائم شود. در این موارد، جراحی مجاری صفراوی می‌تواند به عنوان یک راهکار درمانی مؤثر برای بازگرداندن جریان طبیعی صفرا و رفع علائم بیمار مورد استفاده قرار گیرد. جراحی مجاری صفراوی، به طور کلی شامل روش‌هایی است که برای تشخیص و درمان بیماری‌های مجاری صفراوی انجام می‌شود. اقدامات جراح مجاری صفراوی می‌تواند شامل برداشتن سنگ صفرا، ترمیم یا برداشتن مجاری صفراوی آسیب‌دیده، برداشتن کیسه صفرا و یا قرار دادن استنت در مجاری صفراوی باشد. انتخاب نوع جراحی به علت انسداد، شدت بیماری و وضعیت عمومی بیمار بستگی دارد. در برخی موارد، جراحی مجاری صفراوی ممکن است به صورت اورژانسی انجام شود، به خصوص اگر انسداد مجاری صفراوی منجر به عفونت شدید یا آسیب به کبد شده باشد.
 

علائم و نشانه‌های انسداد مجرای صفراوی

انسداد مجرای صفراوی می‌تواند با علائم و نشانه‌های مختلفی همراه باشد. برخی از شایع‌ترین علائم انسداد مجرای صفراوی عبارتند از:
  • درد شکم: درد در قسمت بالای سمت راست شکم، یکی از شایع‌ترین علائم انسداد مجرای صفراوی است. این درد ممکن است به شانه راست یا پشت نیز منتشر شود.
  • زردی (یرقان): زردی پوست و سفیدی چشم، یکی دیگر از علائم شایع انسداد مجرای صفراوی است. این علامت به دلیل تجمع بیلی‌روبین (یک ماده زرد رنگ که در صفرا وجود دارد) در خون ایجاد می‌شود.
  • تب: تب می‌تواند نشانه‌ای از عفونت مجاری صفراوی باشد که در اثر انسداد ایجاد شده است.
  • تهوع و استفراغ: این علائم می‌توانند به دلیل اختلال در هضم چربی‌ها در اثر انسداد مجرای صفراوی ایجاد شوند.
  • تغییر رنگ مدفوع و ادرار: مدفوع ممکن است به رنگ روشن یا خاکستری درآید و ادرار ممکن است تیره شود.

کلینیک تخصصی گوارش و کبد مسعود

جراحی پستان شامل چه مواردی میشوند؟

سرطان سینه یا سرطان پستان نوعی از سرطان است که از پستان آغاز می‌شود. سرطان هنگامی آغاز می‌شود که رشد سلول‌ها از کنترل خارج شود. سلول‌های سرطانی پستان معمولاً توموری را تشکیل می‌دهند که معمولاً به‌واسطه اشعه ایکس دیده می‌شود یا به‌صورت توده احساس می‌شود. درک این نکته بسیار مهم است که اغلب توده‌های پستان خوش‌خیم هستند و سرطانی و بدخیم نیستند. سرطان پستان معمولاً با تشکیل یک تومور کوچک و محدود (lump)، یا به عنوان رسوبات کلسیم (microcalcifications) شروع می شود و سپس از طریق کانال های داخل پستان به گره های لنفاوی یا از طریق جریان خون به سایر اعضای بدن گسترش می یابد. تومور ممکن است رشد کند و در بافت اطراف پستان، مانند پوست یا دیواره قفسه سینه نفوذ کند. انواع مختلف سرطان پستان سرعت رشد و گسترش مختلفی دارند در برخی انواع سال ها طول می کشد تا از پستان خارج شوند و در برخی دیگر به سرعت رشد می کنند و به بافت های دیگر متاستاز می دهند. زمانی که غده ای در بافت سینه به وجود می آید و پس از آزمایشات، علائم سرطان در آن دیده می شود، پزشک معالج در این صورت انواع عمل جراحی را برای درمان پیشنهاد می کند. در صورتی که پیشرفت زیادی داشته باشد، عمل جراحی سریعترین راه برای مقابله با آن می شود. جراحی به مقدار پیشروی و اندازه توده به وجود آمده هم بستگی دارد. آگاه شدن از انواع جراحی های پستان (breast surgery) در زمان بروز سرطان می تواند به ما کمک کند تا تصمیم بهتری در مسیر درمان داشته باشیم.

 

اشتراک گذاری:
دیدگاه‌ها
امتیاز دهید:
0 از 5